ગુજરાતી કવિતાઓ - Gujarati Kavita

[1]બપ્પોર

ઘરોના નળમાં ‘બુડ…બુડ…’ અવાજ
ને ડોલોને ઉપડે રિક્તતાની ખાજ,
સૂના રસ્તાના અવાવરૂ બિસ્તર પર
એકલ-દોકલ બગાસાં ખાતી સુસ્ત હવા,
નિર્વસ્ત્ર ડાળો પર જામી ગયેલો સન્નાટો,
ફરતા પંખા પરથી ચરકતો સમય
દીવાલોના ગાલ પર ગરમ ચચરાટ બની ચોંટી જાય છે
ને
ત્રસ્ત કો’ ચહેરા પરથી
ટપકતો ખારો અજંપો…
ગલીના નાકે
એકાદ રડ્યાખડ્યા જનાવરના મુખમાં
વાગોળાતો સૂર્ય
પછી
પોદળો થઈ પથરાય
અને
ચોમેર
બદબૂ….બદબૂ… બદબૂ…
- વિવેક મનહર ટેલર


[2] એક વાદળી પૂછે… – આશિષ ઉપાધ્યાય 

એક વાદળી પૂછે આભ ને હું મન મૂકીને વરસું ?
પણ આભ કહે આ નીચે રહેલાઓનું શું કરશું ?

એને મન તો વાદળી એક અલ્લડ તરુણી ને
આભ એક સુંદર પણ જુવાન ભોળો શો.

બંનેના મિલન વિશે લોકો રાખે ધારણાઓ,
આવા તે મિલન મા હશે છાનુંછપનું શું ?

આભ કહે સારા માણસોનું તો શું કહેવું પણ…
પણ વાદળી કહે અદેખાની આંખ મા ખટકશું.

નિર્ણય તો બંને એ લીધો એવો છેલ્લે કે
ધારવું હોય એ ધારે એમાં આપણે છે શું ?

આપણે તો મન મૂકી એવા વરસશું
કે બધાને આપણા હર્ષાશ્રુમાં ભીંજવશું..

[3]વાત કરી લઉં છું… – જય શાહ

તનહાઈને જીવનમાંથી બાદ કરી લઉં છું !
કોઈ નહીં તો અરીસા સાથે વાત કરી લઉં છું !

મને શું કામ રંજ હોય તારા ના મળવાનો
તારા ભ્રમ સાથે રોજ મુલાકાત કરી લઉં છું !

તસલ્લી તો રહે દિલ ને કોઈ ને હરાવવાની
લડું છું જાત સામે જ અને મહાત કરી લઉં છું !

ખુદા, તું પણ છેવટે તો રહ્યો આ કળયુગનો
તારી સામે પણ લાંચની રજૂઆત કરી લઉં છું !

જીવનનો જુગાર કો’ક દી તો જીતીશ એ આશથી
રોજ એક નવી શરૂઆત કરી લઉં છું !

એટલો પણ ખરાબ નથી કે તને બેવફા કહું,
હું પણ અરીસો જોવાની તાકાત કરી લઉં છું.

[4]ઉનાળો

ઉનાળો આયો,ઉનાળો આયો

આકાશમાં ચમકતો સુરજ લાવ્યો.

તરબુચ અને કેરી ખાવાની આવે મજા,

સુરજ ઠંડીને કરે કઠિન સજા.

દરરોજ ફેશનનાં કપડાં પહેરવાના,

અને વેકશનમાં લીલાલહેર કરવાની.

ગરમ કપડાંને કબાટમાં પુરી દેવાના,

અને ચાલુ પંખા નીચે આરામથી રેહવાનું.

સમર કેમ્પમાં જવાની આવે મજા,

અને ઠંડીને થાય બરાબરની સજા.

-ઉદિત પંડિત

[5]ઉનાળો(2)

ટુંકી ટુંકી ચડી પ હેરી,

ઝીણી ઝીણી બંડી,

ઓરડે આવી ચડ્યો ઉનાળો,

ઠેકી ઘરની વંદી.

પંખા એવા ફરતા જાણે,

ઘરમાં ચાલે ચક્કી,

શહેર સડકો તપતાં એવાં,

શેરીઓ લાગે ભઠી.

પરીક્ષાઓ થઈ પુરી,

રમવાને લીલી ઝંડી,

લાલ પીળા બરફના ગોળા,

તેણીયં તેસથી ખાતાં.

કોયલ બને આંબે બેસી,

ગીત મજાનાં ગાતાં.

ગરમ ગરમ કપડામાં પહેરીએ,

પુરાઈ ગઈ ચી તઠંડી.

-ઉદિત પંડિત

Gujarati Quotes III - ગુજરાતી સુવાક્યો

*જે થયું તે સારું થયું,જે થઈ રહ્યું છે,તે સારું જે થઈ રરહ્યું છે.જે થસે તે પણ સારું જ થસે.

-ગીતા

*સત્કાર્યો,માનવ હદયમાં બાંધેલા કીર્તીમંદીરો સમાન છે.

*જે મનુશ્ય મનને પોતાની હથેળી માં રાખી શકે છે,તેની એ હથેળી માં આખી દુનીયાની દોલત સમાયેલી છે.તેને કદાપી અપુણતા લાગતી જ નથી.

*એ વ્યક્તિ જ મહાન બની શકે છે.જેના હદયમાં માનવપ્રેમ્નું અમ્રુત હોય,જે દબાણ અથવા સત્તાની જોહુકમી દ્વરા નહીં પરંતુ સુચનો તથા પ્રેમપુરવક કામ લેતા હોય.

*મારે મન ઈશ્વર એ સત્ય છે અને સત્ય એ જ ઈશ્વર છે

-મહાત્મા ગાંધી

*જો તમે જીવનની સ્પર્ધામાં થોડા પાછળ રહી જવા માટે બીજા કોઇને કારણભુત ગણ્યા સિવાય પ્રયત્નો ચાલુ રાખશો તો તમારી સફળતા માટે ઉજળી શક્યતાઓ રહેલી છે.

* ઈતીહાસ બતાવે છે કે,યશસ્વી સફળતા પ્રાપ્ત કરનાર લગભગ પ્રત્યેક વ્યક્તિઓ સફળતા મેળવતા પહેલાં ઘોર નિસ્ફળતાથી બે ડગલા જ દુર રહી હતી.

*ભગવાને બનાવેલા જીવોના પ્રત્યે દયા રાખનારો ,પોતાના પ્રત્યે દયાળુ છે.

-મોહમ્મદ સાહેબ

*જેહના ભાગ્યમાં જે સમે, જે લખ્યુ ,તેહને તે સમે તે જ પહોચે.

-નરસિંહ મહેતા

*બકરીની જેમ સો વર્ષ જીવવા કરતાં એક પળ પણ સિંહની જેમ જીવવું બહેતર છે

-ટીપુ સુલતાન

*કામને મજુ રી ન બનાવો કામને પ્રાથના બનાવો.

-સ્વામી સુખબોધાનંદ

*હંમેશા હસતા રેહવાથી અને ખુશમુના રેહવાથી ,પ્રાથના કરતા વધારે જલ્દી ઈશ્વર્‍ની નજીક પહોચાય છે.

-સ્વામી વિવેકાનંદ

Gujarati Quotes II

મુખવાસ (ભાગ-4) – સંકલિત

[1] સ્વપ્ન ! આંખો બંધ કર્યા વિના ક્યારેય આવે નહીં ! અને સત્ય ! આંખો ખોલ્યા વિના ક્યારેય લાધે નહીં !

[2] દિવસે દિવસે વિશ્વ સાંકડું થતું જાય છે, થોડાક કલાકમાં જ એક શહેરમાંથી બીજા શહેરમાં પહોંચી શકાય છે. પણ, વિચિત્રતા એ છે કે શહેર મોટું થતું જાય છે. એક જ શહેરમાં એક છેડેથી બીજે છેડે જતા કલાકો નીકળી જાય છે !!

[3] ધારો કે પૃથ્વી પોતાની ધરી પર 30 ગણી વધુ ઝડપે ફરવા માંડે તો બધાને પગાર રોજેરોજ મળતો થઈ જાય !

[4] વૃક્ષ ફેલાય છે જરૂર પણ જમીનમાં પોતાનું સ્થાન મજબૂત બનાવીને ! પરોપકાર કરો જરૂર પણ સ્વસલામતીને નિશ્ચિત બનાવીને !

[5] આશાવાદી અને નિરાશાવાદી બેઉ સમાજની પ્રગતિમાં ફાળો આપે છે. આશાવાદી વિમાનની શોધ કરે છે, નિરાશાવાદી પેરેશુટની.

[6] બૅન્કો તમને રાજીખુશીથી નાણાં ધીરે છે. માત્ર તમારે આ નાણાં માટે બૅન્ક પર આધાર રાખવાની બિલકુલ જરૂર નથી એટલાં પુરાવાઓ અને પ્રમાણપત્રો આપવાં પડે છે.

[7] કેવું છે ! પહેલાં માતાપિતા બાળકને બોલતાં શીખવે છે, અને એ બોલવા માંડે પછી ચૂપ કેમ રહેવું તે શીખવે છે !

[8] તમે પ્રગતિનાં સોપાન ચઢતા હો ત્યારે લોકો પ્રત્યે નમ્રતા રાખો, કારણકે ઊતરતી વેળા તેઓ તમને મળશે.

[9] કેવી કરુણતા ! માણસ તરીકે જન્મ્યા છીએ તો માણસ તરીકે જીવવાનું મન નથી થતું ?

[10] કહેવાય છે કે મહત્તા મોટાની અને નાનાની કોઈ કિંમત નથી. તો પછી ઝરણું મીઠું શા માટે ? અને સાગર ખારો શા માટે ?

[11] આ દુનિયામાં સસ્તામાં સસ્તી ચીજ કઈ ? આવું મને કોઈ પૂછે તો મારો જવાબ આ છે કે પૈસા આપીને જે ચીજ ખરીદી શકાય તે ચીજ સસ્તામાં સસ્તી !

[12] તમે પળોનો ખ્યાલ રાખજો, યુગો તો એનું સંભાળી લેશે !

[13] જેની પાસે થોડું છે તે ગરીબ નથી પણ જે વધારાની આશા રાખે છે તે ગરીબ છે !

[14] જેમ જેમ સ્વાર્થનું સર્કલ વધતું જાય છે તેમ તેમ સુખનું સર્કલ સાંકડું થતું જાય છે.

[15] આપણામાં મોટામાં મોટું દુષણ કયું ? લોકોના દુષણને ગાયા કરીએ તે !

[16] હલકો માલ લેવા માટે ક્યારેય ભારે કિંમત ચૂકવવી પડતી નથી, પરંતુ હલકા પ્રકારનું જીવન જીવવા માટે બહુ ઊંચા પ્રકારની કિંમત ચૂકવવી પડે છે.

[16] બહારથી સાવ ઠંડુગાર લાગતું થર્મોસ શક્ય છે કે અંદર ગરમાગરમ ચા લઈને બેઠું હોય. આ જગતમાં આ થર્મોસ જેવા જીવોનો તોટો નથી….. બહારથી સાવ ઠંડા, અંદરથી ગરમાગરમ ! ઢાંકણું ખોલો કે તુર્ત તમે દાઝ્યા જ સમજો.

[17] તમારો શત્રુ તમારો મિત્ર ન બની શકતો હોય તો એ એની કચાશ છે પણ એના પ્રત્યે, મિત્રતાની વૃત્તિ તમે ન કેળવી શકતા હો તો એ તમારી કચાશ છે.

[18] ઈર્ષા તમને કદાચ નિ:સત્વ બનાવે છે, પણ તમે ‘નાના’ છો એનો સ્વીકાર તો એ તમારી ખુદની પાસે જ કરાવી દે છે.

[19] ઓડકાર એ ભોજન પચ્યાની નિશાની છે, તો ઘચરકો એ ભોજનના અર્જીર્ણની જાહેરાત છે. સંપત્તિ છતાં જો નમ્રતા તો ઓડકાર અને સંપત્તિ સાથે અભિમાન તો ઘચરકો !

[20] ઘરમાં વસાવેલી સામગ્રી એ જો તમારી આર્થિક પરિસ્થિતિનું થર્મોમિટર છે તો મનમાં રહેલી પ્રસન્નતા એ તમારી અધ્યાત્મયાત્રામાં થયેલી પ્રગતિનું થર્મોમિટર છે.

[21] વીતી ગયેલી કાલ માટે તમારા મનમાં જો કોઈ ઉદ્દવેગ ન હોય અને આવનારી કાલ માટે તમારા મનમાં જો કોઈ ભય ન હોય તો સાચે જ તમે બાદશાહીમાં જીવી રહ્યાં છો.

[22] કોઈક વ્યક્તિ લગ્નજીવન વિશે અદ્દભુત વાતો કરે તો સમજવું કે – એ કુંવારી હશે !

[23] વિજ્ઞાન માણસને એટલું લાંબુ આયુષ્ય તો કદી નહિ અપાવી શકે કે જેમાં પત્નીની બધી ઈચ્છાઓ તે પૂરી પાડી શકે.

[23] સ્ત્રીએ લગ્ન પહેલા માન્યો હોય તેટલો સારો કોઈ પતિ હોતો નથી – લગ્ન બાદ તેને માન્યો હોય તેટલો ખરાબ પણ હોતો નથી.

[24] દરેક સફળ પુરુષની પાછળ એક સ્ત્રી રહેલી હોય છે – જે એને કહેતી રહેતી હોય છે કે, ‘તમારામાં શેક્યો પાપડ ભાંગવાની પણ ત્રેવડ નથી !’

[25] વાસણ-કપડાં સાફ કરવામાં વરને મદદ કરે તે આ યુગની આદર્શ પત્ની !!

[26] જે પુરુષને પત્નીથી કશું છુપાવવા જેવું ન હોય, તેને કાં તો કશું ખાનગી ન હોય – ને કાં તો પત્ની જ ન હોય.

[27] વેવિશાળ પહેલાં પેલો બોલતો ને પેલી સાંભળતી; વેવિશાળ પછી પેલી બોલતી ને પેલો સાંભળતો; લગ્ન પછી બંને બોલે છે ને પાડોશીઓ સાંભળે છે.

Gujarati Quotes I

હું એટલું શીખ્યો છું કે – ડૉ. આઈ. કે. વિજળીવાળા

હું એટલું શીખ્યો છું….

….કે દુનિયાની ઉત્તમ નિશાળ એક વૃદ્ધ માણસના પગ પાસે હોય છે.

….કે પ્રેમમાં પડો એટલે આંખ અને વર્તન બંને હંમેશા એની ચાડી ખાય છે.

…..કે તમે મારો દિવસ સુધારી દીધો – એવું મને કહેનાર હકીકતમાં મારો દિવસ સુધારી દે છે.

…..કે આપણા ખોળામાં બાળક ઊંઘી જાય તે દુનિયાની સૌથી શાંત અને ઉમદા લાગણીઓની ક્ષણોમાંની થોડીક ક્ષણો હોય છે.

….કે દયાળુ અને માયાળુ બનવું તે ખરા બનવા કરતા વધારે સારું છે.

….કે બાળકની કોઈ પણ ભેટનો અસ્વીકાર ન કરવો જોઈએ.

…..કે કોઈને મદદ કરવાની શક્તિ મારામાં ન હોય ત્યારે મારે તેના માટે પ્રાર્થના જરૂર કરવી જોઈએ.

……કે આપણું પદ કે પ્રતિષ્ઠા ગમે તેટલા ગંભીર રહેવાનું શિખવાડે પણ આપણી પાસે એવા બેચાર મિત્રો તો હોવા જ જોઈએ કે જેમની સાથે ટોળાટપ્પાં કરી શકાય, ઠઠ્ઠામશ્કરી કરી શકાય.

…..કે દરેકેદરેક વ્યક્તિને જિંદગીમાં ઘણી વખત એક સહાનુભૂતિભર્યા સાથ અને લાગણીભર્યા હૃદયની જરૂર પડતી જ હોય છે, જે તેને સમજી શકે.

…..કે જિંદગી એક ગરગડી પર વીંટાળેલા દોરા જેવી છે. છેડો જેમ નજીક આવે તેમ તેમ વધારે ઝડપથી ભાગવા લાગે !

…..કે આપણને બધું જ નથી આપ્યું એ ભગવાને આપણને આપેલ ઉત્તમ વરદાન છે !

…..કે પૈસો નૈતિકતા નથી ખરીદી શકતો.

……કે રોજિંદા વ્યવહારની નાની નાની ઘટનાઓ જ જિંદગીને સાચું સ્વરૂપ આપતી હોય છે.

……કે દરેકના બખ્તરિયા કોચલા નીચે એક એવી વ્યક્તિ હોય જ છે જ પ્રેમ અને લાગણી ઝંખે છે.

…..કે આપણા ગણવાથી કે ન ગણવાથી પરિસ્થિતિ બદલાઈ નથી જતી, એટલે હકીકતનો સ્વીકાર કરતાં શીખવું.

….કે સમય કરતાં પણ પ્રેમમાં જ દરેક ઘાને રુઝવવાની શક્તિ રહેલી છે.

….કે મારો વિકાસ કરવાનો ઉત્તમ રસ્તો મારાથી વધારે પ્રતિભાશાળી લોકો વચ્ચે રહેવું એ છે.

…..કે જેને મળીએ તેને બની શકે તો એક સ્મિત તો ભેટ આપવું જ જોઈએ.

…..કે કોઈ પણ વ્યક્તિ પૂર્ણ નથી, સિવાય કે જેની સાથે તમે પ્રેમમાં પડો !

…..કે જિંદગી અતિકઠિન છે, પણ હું કાંઈ ઓછો મજબૂત તો નથી જ !

…. કે અમૂલ્ય તક ક્યારેય વ્યર્થ જતી જ નથી. આપણે જો ન ઝડપી લઈએ તો બીજુ કોઈક એ ઝડપી લેવા તૈયાર જ હોય છે.

…..કે તમે જો કટુતા-કડવાશને હૃદયમાં આશરો આપશો તો ખુશાલી બીજે રહેવા જતી રહેશે ! એમને અંદરોઅંદર જરાય બનતું નથી !

….કે બોલેલા શબ્દોને દરેક જણાને નરમ અને મીઠાશભર્યાં જ રાખવા જોઈએ, કારણ કે ન કરે નારાયણ અને કાલે કદાચ એને પોતાને જ એ પાછા ગળવાનો વારો આવે તો તકલીફ ન પડે !

….. કે સુંદર મજાનું સ્મિત એ ચહેરાની સુંદરતા વિનામૂલ્યે વધારવાનું એક અદ્દભુત ઔષધ છે.

……કે નાનકડો પૌત્ર કે પૌત્રી જ્યારે દાદા-દાદીની ઘરડી આંગળી પોતાની નાનકડી મુઠ્ઠીમાં પકડે છે ત્યારે હકીકતમાં તો એ દાદા-દાદીને જિંદગી જીવવાનો ટેકો આપે છે. એમને જિંદગી સાથે બાંધે છે.

….. કે દરેક જણને પહાડની ટોચ પર રહેવાની તમન્ના હોય છે. પણ સાચો આનંદ અને વિકાસ ત્યાં સુધી પહોંચવામાં જ હોય છે.

….. કે કોઈને શિખામણ ફક્ત બે જ સંજોગોમાં આપવી જોઈએ : એક, જો સામી વ્યક્તિએ એ માંગી હોય અને બીજું જો એના જીવનમરણનો સવાલ હોય.

….. કે અગત્યના કામ માટે સમય જેટલો ઓછો મળે તેટલું કામ વધારે ઝડપથી થઈ શકે છે.

….. કે સારા મિત્રો અદ્દભુત ખજાના જેવા હોય છે. એ લોકો તમારા ચહેરાને સ્મિતની ભેટ આપે છે, તમને આગળ વધવા માટે પ્રોત્સાહિત કરે છે, તમારી વાતો (ઘણી વખત તો સાવ ફાલતુ વાતો) પણ ધ્યાનથી તેમજ રસથી સાંભળે છે, તમારી નિ:સ્વાર્થ પ્રશંસા કરે છે અને એમના હૃદયના દરવાજા હંમેશ હંમેશ તમારા માટે ખુલ્લા રાખે છે.

Gujarati Quotes

મુખવાસ (ભાગ-5) – સંકલિત

[1] દરેક કુંવારી કન્યા સંપૂર્ણ પુરુષની શોધમાં હોય છે. પણ તે મળે તે પહેલાં જ તે પરણી જાય છે.

[2] મેં એક વ્યાપારીને ‘પ્રમાણિકતા’ શબ્દ કહ્યો. એક સરકારી અફસરને ‘સેવા’ શબ્દ કહ્યો તથા એક પ્રધાનને ‘સાદાઈ’ શબ્દ કહ્યો. એથી એ ત્રણેય મારી સામે જોઈને એક જ શબ્દ બોલ્યા : ‘પાગલ !’

[3] કેટલાક લોકોને પાણીને બદલે કોકાકોલાની તરસ લાગે છે !!

[4] પતિ-પત્નીની દલીલો કોઈ ધ્યાનપૂર્વક સાંભળતું હોય, તો તેના પાડોશીઓ !

[5] સંતાનો પાસેથી માલદાર માબાપો મથામણ નામની યુનિવર્સિટી છીનવી લે છે !

[6] બધા પુરુષો મૂર્ખ નથી હોતા, કેટલાક કુંવારા પણ હોય છે !!

[7] જે લોકો તમારી પ્રગતિના સમયે તમારા મિત્રો બનવા તૈયાર હોય છે તેઓ તમારી પડતીના સમયે તમારા લેણદારો બનવા તૈયાર નથી હોતા.

[8] લગ્નજીવન એક પાંજરું છે. બહારનું પક્ષી અંદર આવવા ચાહે છે, અંદરનું પક્ષી બહાર.

[9] ઉંદરડા જો બિલાડીને ગળે ઘંટ બાંધવા જાય તો તેઓ મૂર્ખ ગણાય પણ બિલાડી જો તેમને ઘંટ બાંધવા દે તો તે મહામૂર્ખ ગણાય.

[10] બે જગ્યાએ બોલાયેલા અસત્યો ગમી જાય એવા હોય છે. એક તો ન્યાયની અદાલતમાં અને ઘરમાં પત્ની સામે !!

[111] પરણવા ઉત્સુક પુરુષે કાં તો બધું જાણવું જોઈએ, કાં તો કશું જ નહિ.

[12] સેક્રેટરીની કલમમાંથી સરતાં અસત્યો એટલે જ પ્રધાનનાં આશ્વાસનો.

[13] લગ્ન એ લોટરી છે જેમાં પુરુષો પોતાની સ્વતંત્રતા દાવ પર લગાવે છે, જ્યારે સ્ત્રીઓ પોતાના સુખને.

[14] બે જાતની વ્યક્તિઓના સંસાર જીવન દુ:ખી જાય છે. બુદ્ધિ વગરના પુરુષોના તથા બુદ્ધિશાળી સ્ત્રીઓના.

[15] સમજણ વગરની સ્માર્ટનેસ કોમ્પ્રેસર વગરના એરકન્ડિશનર જેવી કે પછી રીફિલ વગરની રૂપાળી બોલપેન જેવી છે.

[16] પુસ્તકના સહવાસથી જ જો પંડિત થવાતું હોત તો ઊધઈને પંડિત કહેવી પડે.

[17] જે મળવા આવે ત્યારે હરખનું ગાડું લેતું આવે અને જાય ત્યારે ઝીણા દર્દનું પોટલું મૂકતું જાય તેને પ્રિયજન કહેવાય.

[18] પારણું જ્યારે ઉંમરલાયક બને ત્યારે હિંચકો જન્મે છે !

[19] કલદાર અને કીર્તિ એ બન્ને એવી તરસ છે, જે ક્યારેય છીપતી નથી….!

[20] સંન્યાસીના ખાનગી સંસાર કરતાં સંસારીનો ખાનગી સંન્યાસ વધારે મૂલ્યવાન છે.

[21] સમજ અને ગેરસમજ વચ્ચેની સંતાકૂકડી એટલે જીવન.

[22] નવા ઘરોમાં હવે કન્સીલ્ડ વાયરિંગ કરવામાં આવે છે. બહાર બધુ ડીસન્ટ હોવું જોઈએ. માણસનો ક્રોધ પણ કન્સીલ્ડ; માણસનો દ્વેષ પણ કન્સીલ્ડ.

[23] માણસ પૂર્વગ્રહો છોડવાને બદલે ઉપગ્રહો છોડ્યા કરે છે !!

[24] ખેતર એક એવી જગ્યા છે જ્યાં ઈશ્વર અને આદમી ઝટ ખબર ન પડે એમ સાથે રહીને પોતપોતાનું કામ કરતા હોય છે.

[25] ઉપકારની મજા માણવા બે વાત યાદ રાખવી પડે. એ તમે કર્યો હોય તો જેમ બને તેમ જલદી ભૂલી જાવ. એ તમારા પર કરવામાં આવ્યો હોય તો સદાય યાદ રાખો.

[26] જેના જીવનમાં કોઈ સંઘર્ષ જ ન આવ્યો હોય એવો આદમી હજી આ દુનિયા પર પેદા થયો નથી.

[27] મા કેવી દેખાય છે તે જાણવા માટે બાળકે ગર્ભમાંથી બહાર આવવું પડે છે.

[28] એકાંતનું મંદિર હોય, મૌનનો ઘુમ્મ્ટ હોય ત્યાં સદાય આનંદની ધજા ફરકતી રહે છે.

[29] ચિંતાનું ઉપસ્થાન આપણું મન છે, ખરેખર તો મન એ આનંદનું ઉપસ્થાન હોવું જોઈએ.

[30] પ્રિયતમા કે પ્રિયતમનો વિરહ શું, એ જે ન સમજી શકે તે પ્રભુના વિરહની વેદનાને સમજે ખરો ?

[31] આકારા સ્વભાવના પતિને ઠંડા સ્વભાવની પત્ની મળે તો કુટુંબનું સરેરાશ ઉષ્ણતામાન જળવાઈ રહે !

Gujarati Poems VIII

મુશ્કેલીઓ

ડગલે ને પગલે…
કાલે કાતો આજે…
ક્ષણિક અથવા થોડી સ્થાયી..
પોતાનાથી કાતો પારકાથી…
ધારેલી કે અણધારી…
નાની કાતો મોટી…
‘મુશ્કેલીઓ’
તમારા કાતો મારા
જીવનમાં ટકોર મારશે,
ત્યારે
એમનો સામનો કરવો કે ડરીને ભાગી જવું…
એ નિર્ણય જ,
આપણું ભવિષ્ય બનાવશે, નહિ તો બગાડશે. 

-------------------------------------------------------------------

ક્રોધ

હે માનવી,
જાણે છે હું કોણ છું ?
તારા પર જાણે-અજાણે હાવી થતો એક કાળ છું.
અણગમતા બનાવે તું મેળવતો એક અનિચ્છનીય સ્થાયીભાવ છું.
તારા પરિવારનું સુખ અને સમૃદ્ધિ વિખેરતી એક ક્ષણ છું.
તારા અહંને સંતોષવા બીજાનું અનિષ્ટ કરાવતી મનોવૃતિ છું.
અકર્મણ્યતાનો ભાવ પેદા કરતો તારા મનનો શત્રુ છું.
તારામાં પ્રવેશ કરી, તને અભાન કરીને વિરૂપ બનાવતો એક કીડો છું.
તે સારા કર્મો અને દાનથી સંચય કરેલાં “પુણ્ય”નો નાશકર્તા છું.

क्रोधात् भवति संमोहः संमोहात् स्मृतिविभ्रम ।
स्मृतिभ्रंशात् बुद्धिनाशः बुद्धिनाशात् प्रणश्यति ।।

મારા કારણે જ તારામાં મિથ્યાત્વપણું જાગે છે, જે તારી સ્મૃતિનો નાશ કરી તને બુદ્ધિહીન બનાવે છે અને આખરે તારો વિનાશ થાય છે.

હું જ સર્વોપરી છુ.
હુંજ તારામાં વીંટળાયેલી હિંસાની ભાવના છું.
મારા કારણે જ ઇતિહાસ લખાયો અને મારા થકી જ ભવિષ્ય રચાશે.
રામ-રાવણના મહાયુદ્ધ પાછળનું કારણ કોણ ?…હું.
મહાભારતના યુદ્ધનો મૂળ જવાબદાર કોણ ?…હું.
વિશ્વ-યુદ્ધો અને ગુલામીઓ ઉપજાવનાર કોણ ?…હું.
મારો નાશ તારી મર્યાદામાં નથી, હું અવિનાશી છું.
મારા પર કાબુ કરવામાં તું કદાચ સફળ થઇ શકે પરંતુ તારું સંપૂર્ણ જીતવું અશક્ય છે.
મારા આવેશમાં આવીને શાપ આપનારા દેવી-દેવતાઓ પણ મને નાથી નથી શક્યા,
તો તું તો એક તુચ્છ મનુષ્ય છે.
હું ગુસ્સો,રોષ,કોપ વગેરે નામે પણ આકાર પામું છું.

હું ‘ક્રોધ’.

- જીગર બ્રહ્મભટ્ટ